در حال باز کردن صفحه… محتوای تازه در راه است
بازنگری در فهرست محصولات دانش‌بنیان؛ فناوری‌های رسوب‌یافته حذف می‌شود
فناوری مهر
بازنگری در فهرست محصولات دانش‌بنیان؛ فناوری‌های رسوب‌یافته حذف می‌شود
مهر فناوری

بازنگری در فهرست محصولات دانش‌بنیان؛ فناوری‌های رسوب‌یافته حذف می‌شود

۱۴۰۵/۰۹/۰۱ ۱۶:۰۲ ۱ بازدید ۶ دقیقه مطالعه

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، امیر یونسیان مدیرکل دفتر ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت‌های دانش‌بنیان معاونت علمی، با حضور در برنامه تلویزیونی «تهران بیست» شبکه پنج سیما، به تشریح وضعیت شرکت‌های دانش‌بنیان کشور، رویکردهای جدید در ارزیابی این شرکت‌ها و سیاست‌های معاونت علمی برای ارتقای کیفیت و توسعه فعالیت‌های دانش‌بنیان پرداخت.

تمرکز بر کیفیت به جای افزایش صرف تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان

یونسیان با اشاره به وجود حدود ۱۱ هزار و ۴۰۰ شرکت دانش‌بنیان در کشور اظهار کرد که حدود هفت هزار شرکت در گروه نوپا و بیش از چهار هزار شرکت در گروه‌های نوآور و فناور قرار دارند.

به گفته وی، در تقسیم‌بندی شرکت‌ها، میزان فروش و سایر شاخص‌های ارزیابی از جمله معیارهای تعیین‌کننده هستند و شرکت‌هایی که فروش آن‌ها در آخرین سال مالی از هفت میلیارد تومان فراتر می‌رود، در صورت احراز شرایط مربوط، می‌توانند در گروه نوآور قرار گیرند.

وی با بیان اینکه افزایش تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان به‌تنهایی نمی‌تواند معیار مناسبی برای سنجش سهم این شرکت‌ها در توسعه اقتصاد دانش‌بنیان باشد، کیفیت محصولات و خدمات، توان ایجاد بازار و قابلیت حضور در بازارهای داخلی و خارجی را از عوامل تعیین‌کننده در این زمینه دانست.

یونسیان افزود که معاونت علمی در دوره جدید، در کنار توجه به افزایش تعداد شرکت‌ها، ارتقای کیفیت آن‌ها را در اولویت قرار داده است. به گفته وی، یکی از راهبردهای مهم این معاونت، انطباق نظام ارزیابی شرکت‌های دانش‌بنیان با تحولات فناوری و ظهور فناوری‌های جدید است تا معیارهای دانش‌بنیانی متناسب با سطح پیشرفت فناوری به‌روزرسانی شوند.

بازنگری در فهرست محصولات دانش‌بنیان و حذف فناوری‌های رسوب‌یافته

رئیس شبکه آزمایشگاهی کشور با اشاره به سابقه تدوین فهرست کالا و خدمات دانش‌بنیان از سال ۱۳۹۱، توضیح داد که این فهرست در دوره‌های مختلف متناسب با تحولات فناوری و نیازهای ملی و راهبردی کشور مورد بازنگری قرار گرفته است.

به گفته یونسیان، یکی از مهم‌ترین تغییرات در به‌روزرسانی سال ۱۴۰۴، حذف اقلام ناشی از رسوب فناوری بوده است. بر این اساس، محصولاتی که به دلیل افزایش تعداد تولیدکنندگان، گسترش دانش فنی تولید یا کاهش پیچیدگی فناوری، دیگر از سطح پیچیدگی و تمایز فناورانه مورد انتظار برخوردار نیستند، از فهرست محصولات دانش‌بنیان خارج می‌شوند.

وی با اشاره به وضعیت شرکت‌هایی که در سال‌های گذشته تأییدیه دانش‌بنیان دریافت کرده‌اند، بیان کرد که صرف برخورداری از این تأییدیه در گذشته به معنای حفظ دائمی این جایگاه نیست. شرکت‌ها هنگام تمدید مجوز باید بر اساس فهرست به‌روز کالا و خدمات ارزیابی شوند و در صورتی که محصول آن‌ها دیگر شرایط لازم را نداشته باشد، برای حفظ جایگاه دانش‌بنیان باید سطح فناوری و پیچیدگی محصولات خود را ارتقا دهند و به سمت توسعه فناوری‌های جدید حرکت کنند.

دوره سه و پنج‌ ساله برای ارزیابی مجدد شرکت‌ها

مدیرکل دفتر ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت‌های دانش‌بنیان با تشریح دوره اعتبار ارزیابی شرکت‌ها اظهار کرد که شرکت‌های نوپا و فناور پنج سال و شرکت‌های نوآور سه سال فرصت دارند تا ضمن توسعه فناوری و تثبیت جایگاه خود در بازار، مجدداً وارد فرآیند ارزیابی شوند.

وی افزود که پس از پایان این دوره‌ها، شرکت‌ها بر اساس معیارهای جدید و فهرست به‌روز کالا و خدمات دانش‌بنیان مورد بررسی قرار می‌گیرند. در صورت احراز مجدد شرایط، جایگاه دانش‌بنیان آن‌ها حفظ می‌شود و می‌توانند همچنان از حمایت‌های پیش‌بینی‌شده در قانون جهش تولید دانش‌بنیان بهره‌مند شوند؛ اما شرکت‌هایی که نتوانند شرایط لازم را احراز کنند، امکان استفاده از حمایت‌های اختصاص‌یافته به شرکت‌های دانش‌بنیان را از دست خواهند داد.

حمایت‌ها متناسب با محصولات دانش‌بنیان شرکت‌ها

یونسیان در بخش دیگری از این گفت‌وگو، با اشاره به تفاوت میان فروش کل شرکت و فروش محصولات دانش‌بنیان، تأکید کرد که برخورداری یک شرکت از تأییدیه دانش‌بنیان به معنای دانش‌بنیان بودن تمام محصولات و فعالیت‌های آن نیست.

به گفته وی، ممکن است یک شرکت چندین محصول داشته باشد که تنها یک یا چند مورد از آن‌ها شرایط دانش‌بنیانی را احراز کرده باشند. در چنین شرایطی، نظام حمایتی قانون جهش تولید دانش‌بنیان بر اساس همان محصولات و خدمات تأییدشده اعمال می‌شود.

وی برای روشن شدن این موضوع توضیح داد که ممکن است فروش کل یک شرکت به یک همت برسد، اما فروش محصول دانش‌بنیان آن تنها ۱۰۰ میلیارد تومان باشد. در این وضعیت، آمار فروش دانش‌بنیان شرکت بر اساس همان ۱۰۰ میلیارد تومان محاسبه می‌شود و حمایت‌هایی مانند اعتبار مالیاتی، معافیت‌های مالیاتی و مزایای مرتبط با عوارض گمرکی نیز به محصولات و خدمات تأییدشده دانش‌بنیان تعلق می‌گیرد، نه تمام فعالیت‌های اقتصادی شرکت.

شفاف‌سازی شاخص‌های ارزیابی برای تسهیل ورود شرکت‌ها

رئیس شبکه آزمایشگاهی کشور با اشاره به چالش‌های پیش روی پژوهشگران، فناوران و کارآفرینان برای ورود به زیست‌بوم دانش‌بنیان، افزایش شفافیت و دقت در نظام ارزیابی را از دیگر سیاست‌های مهم معاونت علمی عنوان کرد.

وی توضیح داد که پیش از این، شاخص‌های تفصیلی ارزیابی شرکت‌های دانش‌بنیان به‌صورت شفاف و یکپارچه در دسترس متقاضیان قرار نداشت؛ ازاین‌رو، معاونت علمی پس از حدود ۹ ماه کار تخصصی، شاخص‌های ارزیابی را برای حوزه‌های مختلف فناوری تدوین و در پایگاه اطلاع‌رسانی این معاونت منتشر کرده است.

به گفته یونسیان، انتشار این شاخص‌ها به شرکت‌های متقاضی کمک می‌کند پیش از ورود به فرآیند ارزیابی، با معیارهای مورد بررسی آشنا شوند و بدانند برای اثبات سطح فناوری محصولات خود باید به چه پرسش‌هایی پاسخ دهند، چه مدارکی ارائه کنند و چه شرایطی را احراز کنند.

وی همچنین از تهیه و انتشار راهنماهای ارزیابی و راهنمای تکمیل پرسش‌نامه‌ها در قالب ویدئوهای آموزشی خبر داد و افزود که این محتواها با هدف تسهیل فرآیند ارزیابی و کاهش مشکلات متقاضیان تهیه شده‌اند. به این ترتیب، شرکت‌ها می‌توانند بدون نیاز ضروری به استفاده از خدمات مشاوره‌ای، با مراجعه به پایگاه اطلاع‌رسانی معاونت علمی، کلیپ‌های آموزشی و پرسش‌نامه‌های مربوط را مشاهده و برای ورود به فرآیند ارزیابی اقدام کنند.

سهم شرکت‌های دانش‌بنیان در تولید ناخالص داخلی؛ در انتظار به‌روزرسانی آمار

یونسیان در پاسخ به پرسشی درباره سهم شرکت‌های دانش‌بنیان از تولید ناخالص داخلی کشور، اعلام کرد که در زمان انجام این گفت‌وگو آمار دقیق و به‌روزشده‌ای برای ارائه در اختیار ندارد.

وی دلیل این موضوع را به‌روزرسانی نشدن کامل اطلاعات مربوط به اظهارنامه‌های مالیاتی سال ۱۴۰۴ عنوان کرد و توضیح داد که برای محاسبه دقیق این سهم، باید اطلاعات مالی شرکت‌ها تکمیل و به‌روزرسانی شود.

توسعه دامنه دانش‌بنیانی به صنایع خلاق و علوم انسانی

رئیس شبکه آزمایشگاهی کشور در بخش دیگری در پاسخ به پرسشی درباره محدود بودن مفهوم دانش‌بنیانی به حوزه‌های مهندسی و محصولات آزمایشگاهی، به تنوع حوزه‌های فناوری در سبد دانش‌بنیان کشور اشاره کرد.

وی توضیح داد که فهرست کالا و خدمات دانش‌بنیان، ۹ حوزه فناوری را در بر می‌گیرد که حوزه‌های زیستی و کشاورزی، دارو و صنایع دارویی، تشخیص و درمان، مواد شیمیایی و صنایع پیشرفته شیمیایی، ماشین‌آلات و تجهیزات پزشکی و صنعتی، برق، الکترونیک و فوتونیک و فناوری اطلاعات از جمله آن‌ها هستند. همچنین حوزه‌های تجاری‌سازی و صنایع فرهنگی و خلاق و علوم انسانی نیز در این سبد قرار دارند.

یونسیان با اشاره به توسعه و تشریح بیشتر حوزه صنایع خلاق و علوم انسانی در بازنگری سال ۱۴۰۴ گفت که برای فعالیت‌هایی مانند تولید انیمیشن، فعالیت اندیشکده‌ها و حوزه تجاری‌سازی، معیارهای ارزیابی متناسب با ماهیت این فعالیت‌ها تعریف شده است.

وی توضیح داد که تدوین شاخص‌های ارزیابی در حوزه‌های مهندسی و تجهیزات صنعتی، به دلیل قابلیت اندازه‌گیری و کمّی‌سازی بسیاری از ویژگی‌های فنی، معمولاً ساده‌تر است؛ اما در صنایع خلاق، فرهنگی و علوم انسانی، تعریف معیارهای دقیق با پیچیدگی بیشتری همراه است. ازاین‌رو، یکی از اقدامات انجام‌شده، طراحی شاخص‌های تخصصی برای این حوزه‌ها و انتشار آن‌ها در فهرست کالا و خدمات دانش‌بنیان بوده است.

به گفته یونسیان، شرکت‌های فعال در صنایع خلاق که تاکنون موفق به دریافت تأییدیه دانش‌بنیان نشده‌اند نیز می‌توانند با مراجعه به فهرست کالا و خدمات و مطالعه معیارهای تفصیلی ارزیابی منتشرشده در پایگاه اطلاع‌رسانی معاونت علمی، از شرایط ورود به این حوزه آگاه شوند و در صورت احراز الزامات، فرآیند ارزیابی خود را آغاز کنند.

آل را نصب کن دسترسی سریع، بدون فروشگاه