تئاتر بانوان از حاشیه به متن میآید /با ۹۳ اثر نمایشی در سراسر کشور
به گزارش خبرنگار ایلنا، نشست خبری رویداد ملی هنرهای نمایشی «ایراندخت» ظهر امروز شنبه سیام آبانماه با محور توانمندی بانوان در بازگویی هویت ایرانی، رویارویی با بحرانها و نقشآفرینی اجتماعی، در سالن صفارزاده حوزه هنری، برگزار شد. این رویداد با همکاری حوزه هنری و شهرداری تهران و با شرکت بیش از ۹۳ گروه نمایشی از نقاط گوناگون کشور، در راستای پشتیبانی و تقویت تئاتر بانوان شکل گرفته است. مریم شعبانی، مدیر دفتر تئاتر ویژه بانوان مرکز هنرهای نمایشی سوره، مریم اردبیلی، مشاور شهردار تهران و رئیس رویداد، سید مرتضی روحانی، شهردار منطقه ۶ در این برنامه حضور داشتند. زنانگی و عاملیت؛ از دوگانگی تا همافزایی مریم اردبیلی درباره رویدادی که به همت دفتر تئاتر بانوان حوزه هنری و مرکز زنان و خانواده شهرداری تدارک دیده شده گفت: طی دهههای گذشته، الگوی کنش اجتماعی بانوان مسیر رشدی را پیموده و ترکیب زنانگی با عاملیت در عرصههای گوناگون شهر و کشور به چشم میآید. به گفته او، استعداد و ظرفیت بانوان در تحقق الگوی سوم بسیار چشمگیر بوده است. وی افزود: پیشتر، چه در نگاه سنتی و چه در نگاه مادیگرای جهانی، این تصور حاکم بود که میان زنانگی و اثرگذاری تضاد وجود دارد و زنان ناچارند یکی را برگزینند. اما در نگاه امروز و در ایران اسلامی، پیوند زنانگی با عاملیت و آفرینش همافزایی ممکن شده است؛ واقعیتی که زیست زنانه آن را اثبات کرده و دیگر شعار نیست. امروز در همه عرصهها شاهد حضور بانوان اثرگذار در بالاترین سطوح هستیم. هنر نمایش؛ عرصه پیوند مزیت زنانه با اثرگذاری رئیس رویداد «ایراندخت» در ادامه سخنانش افزود: یکی از عرصههایی که میتواند بیان هنری و روایی وقایع را اثرگذار کند، هنر نمایش است و در این برنامه ظرفیتی تازه پدید آمده که مزیتهای زنانه را با اوج عاملیت درهم میآمیزد. به گفته وی، نگاه زنانه و مادرانه به شکلبندی و زاویه دید وقایع کمک میکند و روایت آن را به زبانی فهمپذیر برای نسلهای بعدی، اقشار گوناگون و حتی مخاطب جهانی میرساند. او این فضا را اکوسیستمی بالنده توصیف کرد که در مفاهیمی چون وطن، ایران و آینده مشترک، عناصری ارزشمند را شکوفا کرده است. اردبیلی با قدردانی از حوزه هنری عنوان کرد: مجموعه نمایشهایی که در این اکوسیستم زنانه تولید شده و همه تخصصهای آن را بانوان تأمین کردهاند، نباید به رویدادی مقطعی بدل شود و لازم است تداوم یابد. ۱۷۰ هکتار فضای زنانه؛ زیرساختی برای تئاتر بانوان وی با اشاره به امکانات شهرداری تهران گفت: ۱۷۰ هکتار فضای ویژه بانوان و سالنهای روباز و سرپوشیده در اختیار داریم که میتواند نیازهای برگزاری نمایش بانوان را برآورده کند و ما از این بابت مشتاق هستیم. او ادامه داد: دختران و بانوان تهرانی نیز خواهان بهرهگیری از این فضاها هستند. امیدوارم «ایراندخت» آغازی باشد بر ایجاد فضاهای دائمی نمایش زنانه در سراسر کشور. به باور او، چنین فضایی به هنرمندان امید میدهد تا این پیشران زنانه را در محیطی فعال و باز تلطیف کنند و در آینده قلهای تازه برای کشور بسازند. شناسایی ۳۰۰ گروه و پیوستن ۹۳ گروه به رویداد مریم شعبانی، مدیر دفتر تئاتر ویژه بانوان مرکز هنرهای نمایشی سوره، سخنانش را با یاد رهبر شهید که نخستین پشتیبان زنان و تئاتر بانوان بود آغاز کرد و گفت: بر اساس نیاز و تقاضای جامعه، نزدیک به ۳۰۰ گروه بانوان از سوی حوزه هنری شناسایی شد و تصمیم گرفتیم سازماندهی، حمایت و تقویت بنیه علمی و اجرایی آنها را در دستور کار قرار دهیم. از این رو، نخستین گام رویداد ملی نمایش «توسط بانوان برای بانوان» برنامهریزی شد تا گروهها با هدف همبستگی و امیدبخشی گرد هم آیند. وی افزود: هدف دیگر، به صحنه بردن هویت فرهنگی اقوام، آیینها و مراسم فولکلور و ادبیات و اسطورههای ایرانی با خلاقیت هنرمندان و کارگردانان بود. به همین دلیل رویداد در سه بخش نمایشهای صحنهای، حرکتی و میدانی طراحی شد و بیش از ۹۳ گروه از سراسر کشور آثار خود را ارسال کردند که پس از داوری و بازبینی، برترینها به رویداد راه یافتند. اجرای میدانی در جنگ رمضان شعبانی یادآور شد: در بخش میدانی و در ایام جنگ رمضان، به همت پایگاه بسیج شهید آوینی حوزه هنری و با پشتیبانی بنیاد شهید تهران بزرگ، تئاترهایی در میدان اجرا شد و هنرمندان در کنار مردم توانستند اجراهای پربازدیدی داشته باشند. برترین این آثار انتخاب شدند و از ۳ تا ۹ آذرماه بار دیگر در میادین اجرا خواهند شد. وی افزود: هدف ما حرکتی مقطعی نیست و به همین دلیل از حمایت خانم اردبیلی بهره بردیم، چراکه هنرمندان به تنهایی نمیتوانند تاریخ را ثبت کنند. تلاش میکنیم در سالهای آینده جشنوارههای نمایش بانوان را با گستره بیشتری برگزار کنیم و امسال برترین آثار به جشنواره فجر راه یابند. در بخش پرسش و پاسخ، شعبانی در پاسخ به این پرسش که آیا نمایشنامهها برای بازیگر زن نوشته شدهاند یا زنان نقش مردان را ایفا میکنند، تشریح کرد: محور اصلی نمایشها درباره زنان و نقشآفرینی آنان در ایران باستان و اقتضائات جامعه زنانه است؛ هرچند به نقش مردان نیز پرداخته میشود، اجراگران بانوان هستند. در نقشهای مردانه، اجرا به صورت نقش در نقش و با خلاقیت زنانه انجام میشود. تمرکز ما بر تئاتر فیزیکال، پرفورمنس و حرکات نمادین است و امسال پانتومیم وارد کار نشده است. او تأکید کرد: محورهای رویداد شامل نقش بانوان در تاریخ ایران و اسلام، الگوها و قصههای اساطیری و نقش زنان در مقاومت و جنگ رمضان به اطلاع گروهها رسید تا بر همان اساس به تولید اثر بپردازند. اردبیلی درباره پشتیبانی شهرداری تشریح کرد: در سالهای گذشته از نمایشهای بانوان با تخفیف یا خرید بلیت حمایت میکردیم، اما این بار همافزایی عمیقتری رخ داده و رویداد برای امتداد این حمایت برنامهریزی شده است. به گفته وی، زیرساختهای زنانه مانند بوستانهای بانوان در تهران امکان همافزاییای فراهم میکند که در دیگر نقاط کشور کمتر مهیاست. بخشی از این بوستانها قابلیت اجرای سرپوشیده دارند و در حال تجهیز آنها هستیم تا در طول سال میزبان نمایشهای زنانه باشند. او افزود: گستردگی این زیرساختها ظرفیت حرفهای سالنهای نمایش را افزایش میدهد و تئاتر را در دسترس عموم مخاطبان قرار میدهد. زنان؛ از قربانی بحران تا عامل رویارویی با آن رئیس رویداد «ایراندخت» تشریح کرد: هم هنرمندان و هم شهروندان علاقهمند به گسترش ارتباطاند تا مفهوم، ارزش و فضیلت را با بیان هنری به مخاطب عام برسانند، اما ظرفیت این همنفسی گاه کاهش مییابد یا برای برخی فراهم نمیشود. برخی بیان هنری را مصرفی لوکس میدانند، ولی هرچه سطح این ارتباط بیشتر شود، هم هنرمند از دل دغدغههای جامعه آثارش را توسعه میدهد و هم مخاطب از هنر فاخر بهره میبرد و ذائقهاش دگرگون میشود و در نهایت فرهنگ کشور ارتقا مییابد. وی درباره رویداد اعلام کرد: هر اتفاق تحولی موافق و مخالف دارد و ما در این مسیر هم میآموزیم و هم عملکردمان را بهتر میکنیم. این رویداد الگویی تازه از کار همافزا است که بازخوردش را دریافت میکند و بازخورد سالهای اخیر نویدبخش استقبال مخاطب بوده است؛ البته اشکالات مسیر نیز قابل رفع است. او افزود: در سالهای اخیر اغلب زنان را گروهی قربانی و آسیبپذیر در برابر بحران میپنداشتند، اما در یک سال گذشته فرهنگ ملت نشان داد که زنان به مثابه عامل رویارویی قدرتمند با بحران وارد عرصه شدند و جریاندهنده و امتداددهنده زندگی شناخته شدند. جهشی که در نمایش صحنهای، میدانی و سرپوشیده بازنمایی شده، بخشی از این قدرت است و باید قدر آن را دانست. افزوده شدن ۲هزار صندلی به تئاتر پایتخت در پایان، سید مرتضی روحانی، شهردار منطقه ۶ نیز در این نشست اعلام کرد: در پارک هنرمندان ۶ هزار متر زمین خریداری شده و چهار بلکباکس در حال ساخت است که تا چهار ماه آینده به بهرهبرداری میرسد. او افزود: بهرهبرداری از این فضاها به عنوان زیرساخت تئاتر، نزدیک به ۲ هزار صندلی به تئاتر تهران اضافه میکند